Rusya Yüksek Mahkemesi, Google’a Rus devlet medyası kanallarını YouTube’da engellediği gerekçesiyle verilen 1,2 kentilyon dolarlık devasa cezayı onayladı. Karar, Google International LLC’nin temyiz başvurusunun 18 Şubat’ta reddedilmesinin ardından kesinleşti. Onaylanan ceza miktarı olan 91,5 kentilyon ruble, dünyanın yıllık toplam ekonomik üretiminden yaklaşık bir milyon kat daha büyük bir değere sahip.
YouTube Kararı Sonrası Rusya’dan Google’a Tarihi Ceza
Bu hukuki anlaşmazlığın temelleri, 2020 yılında Tsargrad TV ve RIA FAN adlı Kremlin yanlısı medya organlarının YouTube kanallarının kısıtlanması üzerine Google’a dava açmasıyla atıldı. Tsargrad TV, Rusya’nın Kırım’ı ilhakını desteklediği için ABD tarafından yaptırım uygulanan Rus iş insanı Konstantin Malofeyev’e ait. RIA FAN ise Wagner paralı asker grubunun merhum kurucusu Yevgeny Prigozhin tarafından kurulmuştu.
Rus mahkemeleri, Google’a bu kanalların erişimini dokuz ay içinde geri yüklemesini emretti ve karara uyulmaması durumunda günlük 100 bin ruble para cezası kesti. Bu ceza, süresiz olarak her hafta iki katına çıkacak şekilde tasarlandı. Channel One, VGTRK, Zvezda, NTV ve Gazprom Media Entertainment gibi devlete bağlı diğer yayın organlarının da davaya katılmasıyla biriken cezalar katlanarak arttı.
Katlanarak büyüyen ceza, Google’ın Rusya iştirakinin 18 Ekim 2023’te iflasını açıklamasıyla mevcut sınırına ulaştı. Rus haber ajansı RIA Novosti tarafından incelenen mahkeme dosyalarına göre, iflas kayyumu 16 alacaklıdan toplam 91 kentilyon 511 katrilyon 687 trilyon ruble tutarında 18 farklı talep kaydetti. Ceza iflas açıklamasının ötesinde katlanmaya devam etseydi, Ocak 2025’e kadar 39 sıfırlı devasa bir sayı olan 2 duodesilyon rubleye ulaşacaktı.
Google tarafı, devam eden hukuki süreçlerin faaliyetlerini maddi olarak etkilemeyeceğini savunuyor. Şirket son kazanç çağrısında, yaptırım uygulanan taraflar da dahil olmak üzere hesapların feshiyle ilgili anlaşmazlıklar nedeniyle kendilerine katlanarak artan cezalar içeren hukuki yaptırımlar uygulandığını belirtti. Google, bu durumun şirket üzerinde önemli bir olumsuz etki yaratacağına inanmadığını vurguladı.
Rus yetkililer ise bu tür cezaların sembolik doğasını daha önce kabul etmişti. Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov 2024 yılında yaptığı açıklamada, cezanın amacının Google yönetiminin dikkatini çekmek ve durumu düzeltmeye zorlamak olduğunu ifade etmişti. Yüksek Mahkeme’nin bu kararı, Rusya ile Batılı teknoloji şirketleri arasında içerik moderasyon politikaları ve yaptırımlara uyum konusundaki gerilimin yüksek olduğu bir dönemde geldi. Peki sizce teknoloji devleri ile ülkeler arasındaki bu tür sansür ve ceza savaşları internetin geleceğini nasıl etkileyecek, bu konuda siz ne düşünüyorsunuz?
